مراسم رونمایی از کتاب ایران و شاخص‌های جهانی توسعه به قلم مهندس آل یاسین روز شنبه 21 اردیبهشت‌ماه با همکاری جامعه مهندسان مشاور ایران، مرکز دایره المعارف بزرگ اسلامی و اتاق بازرگانی, صنایع, معادن و کشاورزی ایران در مرکز همایش‌های رایزن با حضور تعداد کثیری از فرهیختگان، اساتید دانشگاه، نخبگان حوزه‌های اقتصادی، اجتماعی و ... مدیران تشکل‌ها و انجمن های مهندسی و مدیران ستادی وزارت نیرو ، وزارت جهاد کشاورزی و دفتر پژوهش‌های مجلس شورای اسلامی و ... برگزار شد.

 

در این مراسم ابتدا دکتر موسوی بجنوردی رئیس مرکز دایره المعارف بزرگ اسلامی مطالبی در خصوص نقش انسان و فرهنگ و اندیشه در توسعه بیان داشتند. ایشان مقوله فرهنگ را اساسی‌ترین و مهم‌ترین عامل توسعه به معنای واقعی دانسته و علت اصلی عدم توسعه‌پذیری ایران را بی‌توجهی به اندیشه‌های والای انسانی و فرهنگی اعلام داشتند.
در ادامه مهندس محمدرضا انصاری نایب‌رئیس اتاق ایران به‌عنوان سخنران بعدی ضمن تشکر از مهندس آل یاسین به خاطر زحمات ایشان در تحریر کتاب ارزشمند ایران و شاخص‌های جهانی توسعه به نقش بی‌بدیل مهندسان در امر توسعه پرداخت. ایشان در ادامه آمارهای ارائه‌شده در این کتاب را به‌عنوان مرجع خوبی برای دریافت عمق مشکلات اقتصادی و توسعه‌ای کشور دانسته و ابراز امیدواری کرد این‌گونه مطالب و آمارهای دقیق و توجه به علل گرفتاری‌های به وجود آمده طی سال‌های گذشته به‌نوعی بیدار باشی برای مسئولین به استفاده از پتانسیل‌های بزرگ کشور و سرمایه‌های عظیم انسانی متخصص در رسیدن به توسعه اساسی باشد.
 

مهندس رامینه رئیس شورای مدیریت جامعه مهندسان مشاور ایرا ن سخنران بعدی مراسم ابتدا ضمن سلام و تشکر از همه  حضاربرای قبول دعوت جامعه و حضور در مراسم گفت: تشکر ویژه دارم از دکتر بجنوردی که در کمال محبت امکانات این مرکز ارزشمند را در اختیار جامعه مهندسان مشاور ایران قرار دادند و خود ایشان و همکاران محترم شان از هیچ چیزی در جهت برگزاری این مراسم دریغ نکردند. 
ایشان ادامه داد: ما در جامعه مهندسان مشاور ایران وظیفه و رسالت خودمان را در فعالیت برای توسعه کشور می‌دانیم و تمام هم و کوشش جامعه را در این مسیر به کار می گیریم. بدیهی است که موجودیت و بقاء جامعه به ادامه حیات اعضاء جامعه یعنی شرکت‌های مهندس مشاور بستگی دارد و حرفه ما سازندگی کشور است. یعنی باید راه و راه آهن و سد و پالایشگاه و نیروگاه برق و بندر و فرودگاه و تصفیه خانه آب و فاضلاب و خطوط انتقال آب و نفت و گاز و برق و البته مسکن و هر آنچه که برای رفاه و آسایش مردم مان ضرورت دارد را طراحی کنیم تا ساخته شوند. حرفه ما ایجاب می‌کند که در مسائل توسعه کشور و به تبع آن حفاظت از محیط زیست و پایداری آن حساس باشیم. هر آنچه را که ما طراحی می‌کنیم و می‌سازیم زیر ساخت توسعه قلمداد می‌شوند، همه آنها ضرورتهایی هستند که میبایستی باشند تا توسعه بتواند اتفاق بیافتد، ولی داشتن آنها دال بر وجود توسعه نیست.
مهندس رامینه افزود: وجود این تفکر و تعهد به بهبود و توسعه پایدار کشور است که جامعه مهندسان مشاور را در راستای غنای فرهنگ و تعالی به حرکت در می‌آورد و بر آن می‌دارد که توسعه پایدار و حفاظت از محیط زیست را در سر لوحه اهداف خودش قرار دهد. به همین جهت وقتی میبینیم که سیاستها و اقدامات ما با هدفی که در پیش رو داریم زاویه پیدا می‌کند، وظیفه ملی و حرفه‌ای خودمان می‌دانیم که زنگ‌ها را به صدا در آوریم. سمینارها و نشست‌های علمی که برگزار می‌کنیم و یا نشریاتی که از طرف جامعه منتشر میشوند همه در جهت تحکیم و اشاعه این تفکر است. 
این پیامی است که دوست بزرگوارمان جناب آقای مهندس احمد آل یاسین در کتاب " تاریخچه برنامه ریزی توسعه در ایران " به ما داد. در این کتاب 10 برنامه توسعه در کشور مرور و ارزیابی شدند و نشان داده شد که با وجود سپری شدن قریب به 70 سال از عمر طرح‌های عمرانی که برمبنای برنامه‌های 7 ساله و 5 ساله در این مدت برنامه‌ریزی شده و به اجرا گذاشته شده‌اند و صرف میلیاردها دلار از دارائی‌های کشور، هنوز ما در زمره کشورهای در حال توسعه نام برده می‌شویم. این کتاب را ما در جامعه منتشر کردیم و سعی کردیم به دست همه مسؤلین و متفکرین برسانیم. کتاب مورد استقبال زیادی قرار گرفت و تجدید چاپ هم شد. ولی مهندس آل یاسین به این قناعت نکرد. او مصمم بود ما را از این خواب خوش خیالی بیدار کند و در جهت ادامه کتاب قبلی‌اش مطالعات گسترده‌ای را در زمینه موانع و کاستی‌های توسعه کشور آغاز کرد. نتیجه این مطالعات در این کتاب که امروز به مناسبت رونمائی آن در این محفل متفکرین و در این محل به جرأت می‌توان گفت مقدس جمع شده‌ایم متجلی شده است. کتاب " ایران و شاخص‌های جهانی توسعه " زنگی نیست که ما آن را به صدا درآورده‌ایم، ناقوس بزرگی است که با تمام هیبت به صدا در آمده است، اگر این فریاد هم ما را بیدار نکند با کمال تأسف نتیجه گیری این تحقیق که ما توسعه پذیر نیستیم به حقیقت خواهد پیوست. 
رئیس شورای مدیریت جامعه به عدم وجود فرصت کافی برای تجزیه و تحلیل کتاب و یافته‌های آن اشاره نمود و ادامه داد: در کتاب به شاخص‌های زیادی اشاره شده و شاخص‌های کشور را با شاخص‌های کشورهای دیگر مقایسه کرده، که می‌توان همه این شاخص‌ها و مقایسه‌ها  را زیر سؤال برد ولی نمی‌توان حاصل و برایند آنها را انکار کرد. اما من می‌خواهم توجه شما بزرگواران را فقط به یکی از شاخص‌ها جلب کنم و آن هم شاخص نشاط و کامیابی است. Gross Happiness Index یا آنطور که ما شاخص‌ها را بیان می‌کنیم، مثل GDP و GNP. این یکی هم GHI است. شاخصی که اصولا تا همین چند سال پیش در سطح جهانی مغفول مانده بود و همواره ما برای مقایسه و اندازه گیری توسعه به GDP و GNP و شاخص‌های اقتصادی اشاره کرده‌ایم و آنها را معیار قرار داده‌ایم. و این نشان داده شده که کافی نیست. توسعه انسان و رفاه و آسایش او و کیفیت زندگی چیزی فراتر از توسعه اقتصادی می طلبد. وقتی که در خیابان های تهران یا هر شهر دیگرمان راه می‌رویم و با قیافه های اخمو و عبوس و با مردمی خشمگین و پرخاشگر مواجه می شویم چاره ای نداریم که اذعان کنیم ایرادی اساسی و بنیادین بر اجتماع ما چیره گشته و نشاط و شادی خیلی کم رنگ شده. اگر سرزندگی و نشاط از جامعه ای به جوانی جامعه  ایران فاصله پیدا کند نمی توان به آینده این اجتماع زیاد امید بست. این جا است که برنامه ریزان و سیاست گذاران وظیفه دارند که از چارچوب داده ها و شاخص های اقتصادی پا را فراتر گذاشته و به توسعه انسانی و شادی و رضایت او از محیطی که در آن زندگی میکند به معنای وسیع آن متمرکز شده و برای حرکت در مسیر ارزش گذاری و رفاه و آسایش و شادی انسان‌ها قدم بردارند. 
وی افزود:به همین جهت است که ما در جامعه مهندسان مشاور به این جمع بندی رسیدیم که برای رونمائی کتاب " ایران و شاخص های جهانی توسعه " مسدع اوقات شما فرهیختگان و بزرگان بشویم و از شما بخواهیم که پیام این کتاب را جدی تلقی بفرمائید و هر کدام از ما اشاعه این پیام را وظیفه خودمان بدانیم و به قول همکار و دوست عزیزم آقای مهندس مسگرپور بتوانیم شما را قانع کنیم که وقتی امروز این سالن و این مرکز را ترک می فرمائید با این تفکر باشد که من چه می توانم انجام دهم و چه باید بکنم که برای رهائی خودم و فرزندانم و کشورم از این دایره ای که در آن افتاده ایم قدمی هر چند کوچک بردارم. 
مهندس رامینه در پایان ضمن تقاضا از همه برای پذیرش این حقیقت تلخ و عریان و عدم تلاش برای اقناع خود و سایرین به ایراد گیری از شاخص هائی که مبنای مقایسه قرار گرفته اند افزود:هدف فقط مقایسه است عدد خالص بی معنا است حالا مقایسه ای که شده کمی بدتر و یا بهتر در واقع فرقی نمی کند . واقعیت تلخ این است که در ته جدول قرار داریم و برای ارتقاء و بیرون آمدن از این چاله ای که بدست خودمان در آن گرفتار شده ایم باید حرکتی بکنیم .
این تقاضای ما از شماست. 

 

در ادامه مراسم دکتر کاوه سیروس عضو هیأت علمی دانشگاه امیرکبیر و دکتر صدیق عضو اتاق فکر مرکز دایره المعارف بزرگ اسلامی و مشاور بین‌المللی نفت و گاز، به ترتیب با موضوعات « گذر از دوران جوانی به پختگی در امر توسعه» و « مبانی اقتصاد پایدار» سخنرانی نمودند.
در خاتمه مراسم با حضور سخنرانان و تعدادی از فرهیختگان مراسم رونمایی از کتاب ایران و شاخص‌های جهانی توسعه انجام  و سپس  مهندس احمد آل یاسین نویسنده اثر با ارائه گزارشی به چرائی تدوین کتاب خودپرداخت و ادامه داد:در طول سال‌های خدمت با مشاهده ناکارآمدی و کندی نظام اداری دست‌وپا گیر و پردست‌انداز و همچنین موانع توسعه باعث شد که پرسشی دغدغه همیشگی من شود و آن اینکه چرا ایران در  فرآیند توسعه کامیاب نیست؟

 

ایشان ادامه داد این کتاب دو پیام داشت و پیام اول این است که باوجود داشتن سند چشم‌انداز بیست‌ساله ,سیاست‌های کلان و مصوب ,صدها هزار کارشناس متخصص و نخبه، اعتبارات کافی، اقلیم متنوع و ذخایر عظیم نفت و گاز طبیعی و....به‌جایی نرسیده‌ایم ؟و پیام دوم اینکه دولت فربه و پهن‌پیکر و پرهزینه و مدیریت سلیقه‌ای و شخصی نگر و دیوان‌سالاری پردست‌انداز عامل این عدم کامیابی است .

مهندس آل یاسین در پایان گفت:کشور برای تغییر و تحول در مدیریت سیستماتیک نیازمند عزم سیاسی و ملی است .